گروه کاروفناوری متوسطه اول استان البرز
گروه کاروفناوری متوسطه اول استان البرز

راهنمای کتاب پایه هفتم
ارسال در تاريخ سه شنبه 15 بهمن1392 توسط سرکار خانم خیامی-سرکار خانم نظری

برای مشاهده و دانلود کتاب کار و فناوری پایه هفتم    اینجا   کلیک کنید

برای مشاهده و دانلود راهنمای کتاب به تفکیک پودمان ها   اینجا   کلیک کنید 

برای مشاهده و دانلود نمونه فعالیت همکاران   اینجا  کلیک کنید



برگزاری جلسه
ارسال در تاريخ چهارشنبه 5 آذر1393 توسط سرکار خانم خیامی-سرکار خانم نظری
با سلام و احترام

دومین جلسه گروههای آموزشی وتکنولوژی استان البرز روز یکشنبه نهم درساختمان شماه دو اداره کل آموزش وپرورش استان البرز باحضور کارشناس مسئول دوره اول متوسطه جناب آقای جمالزاده برگزار می گردد.لازم به ذکراست حضورسرگروههای محترم مناطق هشتگانه الزامی است .

موضوع جلسه جشنواره خوارزمی



ارسال در تاريخ دوشنبه 19 آبان1393 توسط سرکار خانم خیامی-سرکار خانم نظری

Normal 0 false false false EN-US X-NONE FA

/* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-qformat:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin-top:0cm; mso-para-margin-right:0cm; mso-para-margin-bottom:10.0pt; mso-para-margin-left:0cm; line-height:115%; mso-pagination:widow-orphan; font-size:11.0pt; font-family:"Calibri","sans-serif"; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-theme-font:minor-fareast; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin;}

روش ويليام رومي در تحليل كتاب درسي

1 . کتاب را به 10قسمت تقسیم می کنیم ؛که دراینجا کتاب را به سه قمت تقسیم نموده ایم .کتاب 105صفحه دارد که هربخش35 صفحه  می شود .

2 . از هربخش یک صفحه به صورت تصادفی انتخاب می کنیم.

3 . از صفحات انتخاب شده 25 جمله متوالی را انتخاب می کنیم.

بخش اول :

1.همان طور که می دانید،b

2. آهن یک عنصراست .a

3. اگریک وسیله ی آهنی را درهوای مرطوب بگذارید ،د چار تغییر شیمیایی می شود.a

4 . زیرا درهوا اکسیژن وجود دارد .a

5 . ماده ای که در اثراین تغییرات شیمیایی به دست می آید ، زنگ آهن نامیده می شود.c

6. نام علمی این ماده اکسید آهن است.a

7 .. اکسید آهن یک ترکیب است.a

8 ..آهنی که زنگ می زند ،می پوسد.a

9 . مقاومتش کم می شود.a

10 .تحقیق کنید.g

11 . چه عواملی باعث زنگ زدن آهن می شود ؟d

12 . کمی سیم ظرف شویی نو تهیه کنید .g

13 . آزمایش یا آزمایش هایی را طراحی کنید.g

14 . بفهمید سیم آهنی در چه شرایطی زودتر زنگ می زند .e

15 . درچه شرایطی اصلا زنگ نمی زند .e

16 . آزمایش کنید .g

17 . از آن چه انجام داده اید ،گزارشی بنویسید.g

18 . برای اینکه ماده ای تغییر کند ،باید مدت زمانی بگذرد.b

19 . گاهی می توانیم زمان لازم برای تغییرات راپیش بینی کنیم.b

20 . به شکل روبه رو نگاه کنید .f

21 .بگویید چه اتفاقی افتاده است .f

22 . آیا می توانید پیش بینی کنید که چه مدت طول می کشد تا تمام شمع بسوزد؟c

23 . این آزمایش را در خانه به کمک یک نفر بزرگ تر انجام دهید.h

24 .درسال های پیش ،آموختیم که وقتی جسمی را می کشیم یا هل می دهیم ،به آن نیرو وارد می کنیم.a

25. اگرجسمی مانند یک توپ درجایی ساکن وبی حرکت باشد ،فقط زمانی حرکت می کند که نیرویی برآن وارد شود.a

بخش دوم :

1 .می دانید که نور یکی از شکل های انرژی است .a

2 . جایی که نور نباشد ،تاریک است .a

3 . ما بدون نور نمی توانیم چیزی راببینیم.a

4 . برای این که جسمی دیده شود ،  باید به آن نور بتابد.a

5 .. نوری که به جسم می تابد . از سطح آن بازتابش پیدا می کند.a

6 . اگر نور باز تابش شده به چشم ما برسد ، آن جسم را می بینیم.a

7 . شما پیش از این ،با چشمه های نور آشنا شده اید .a

8 .می دانید که خورشید یک چشمه ی نور طبیعی است.a

9 . اما بعضی از چشمه های نور مصنوعی اند .a

10 . یعنی انسان آن هارا ساخته است .a

11 . شمع ،چراغ نفتی وروغنی قدیمی وچراغ برق ها ی امروزی نمونه هایی از چشمه های مصنوعی نورند.a

12 . آیا تا کنون نور رنگی دیده اید ؟e

13 . در کجا ؟e

14 . به چه رنگ هایی ؟e

15 . نوری که از خورشید به زمین می رسد . از رنگ های گوناگونی تشکیل شده است .a

16. آزمایش کنید .g

17 . یک لوله ی بی رنگ خودکار ،یک کاغذ سفید ویک جعبه مداد رنگی تهیه کنید.f

18 . دریک روز آفتابی به حیاط مدرسه بروید .f

19 . لوله ی خودکار را طوری در دست بگیرید که نورخورشید به یک سطح آن بتابد.f

20 . صفحه ی کاغذی را در طرف دیگر لوله ی خودکار طوری قرار دهید تا رنگ ها ی مختلف را ببینید.f

21 . چه رنگ هایی را مشاهده می کنید؟e

22. رنگ هایی که می بینید را به طور دقیق ،روی یک صفحه کاغذ رسم کنید.g

23 . آیا وسیله ی دیگری را می شناسید که همین کار را انجام دهد؟d

24 . در آزمایشگاه نوررا به کمک وسیله ای به نام منشور می توان تجزیه کرد.a

25 . منشور رنگ های مختلف را از هم جدا می کند.a

بخش سوم :

1 . بعضی از افراد ،قسمتی از صداها را نمی شنوند.a

2 . دراین حال گفته می شود . گوش آن ها سنگین است .b

3 . سنگینی گوش ممکن است موقتی باشد .b

4.  گاهی علت سنگینی گوش این است .b

5. موادترشحی درون سوراخ گوش ،روی پرده ی انتهایی آن جمع شده اند.a

6. دراین صورت پزشک می تواند گوش را به آسانی شست وشو دهد. این مواد را بردارد.a

7 . اگر صدای بسیار بلندی مانند انفجار در نزدیکی گوش ایجاد شود.a

8. ممکن است. پرده ی گوش  را پاره کند.b

9 بعضی صدا های معمولی اما همیشگی ، به گوش آسیب می رسانند. a

10 . کارگرانی که با ماشین آلات پرسرو صدا کار می کنند.a

11. گاهی دچار ناراحتی گوش می شوند.a

12 . تشخیص دادن ناراحتی های شنوایی ،به کمک دستگاه شنوایی سنجی انجام می گیرد.a

13 . برای مراقبت از گوش ها به نکات زیر عمل کنید:g

14. گوش هارا تمیز کنید .a

15 . هرگز چیزی نوک تیز مانند سوزن وچوب کبریت را وارد گوش نکنید.a

16 . هرگز در گوش کسی داد نزنید .a

17. این کار ممکن است پرده ی گوش اورا پاره کند.b

18. هرگز با دست ،کتاب یا چیز دیگری به گوش کسی ضربه نزنید.a

19 . تفسیر کنید.g

20. دست هارا روبه جلو در پشت گوش هایتان نگه دارید وصحبت کنید.g

21 . در همین حال ،دست ها را روبه پشت برگردانید ،چه تغییری در شنوایی شما حاصل می شود؟e

22 . علت چیست ؟f

23 . زبان وبینی ،دو اندامی هستند که از نظر احساس بو ومزه ،شبیه به هم عمل می کنند.a

24 . برای حس کردن مزه ی یک خوراکی ،لازم است مولکول های آن در آب دهان حل شوند.a

25 . به همین علت ،مزه ی غذایی را که وارد دهان می کنید ،می فهمید.b

4 .نوع جملات را مشخص می کنیم(جملات یا حفظی هستند یا ادراکی).

جملات حفظی :

a.       معرف جملاتی است که حقیقتی را بیان می کند

b.       جملات نتیجه گیری

c.       جملات تعریفی

d.       جملاتی که بلافاصله پاسخ آنها گفته شده است

جملات ادراکی و استفهامی :

e.        سئوالات یا جملات تعبیری و تفسیری

f.        جملات یا سئوالاتی که مستلزم نتیجه گیری یا استنباط شخصی یادگیرنده باشد

g.       جملات یا سئوالاتی که از یادگیرنده اجرا یا فعالیتی را می خواهد

h.       سئوالات یا جملاتی که برای ترغیب علایق فراگیران می شود و در متن پاسخی ندارند

 

25          1+10+ 7+ 7             e +f+ g + h

5/0 =                  =                          =                             = ضریب درگیری ذهنی متن

50            2+ 2+ 9 + 37    a + b+ c+ d

تفسیر :

1.       اگر عدد به دست آمده از 4/0کمتر باشد این کتاب دعوت به پژوهش نمی کند.

2.       اگرعددبه دست آمده بالاتر از 4/0باشد این کتاب دعوت به پژوهش می کند.

طبق تحلیلی که صورت گرفته ضریب درگیری ذهنی متن 5/0شده است که از 4/0 بیشتراست پس این کتاب تاحدودی درگیری ذهنی ایجاد می کندو به پژوهش دعوت می نماید

 

 

 

 

 

تحلیل فعالیت محوربودن کتاب (علوم اول ابتدایی )

1.       کل کتاب علوم اول ابتدایی را که 103 صفحه است را انتخاب می کنیم .

2.       مجموع فعالیت ها را حساب می کنیم .درعلوم پایه اول عناوین زیر را به عنوان فعالیت درنظر گرفته ایم :

1.       ایستگاه فکر  = 19 مورد

2.       طبقه بندی کنید = 2 مورد

3.       جمع آوری اطلاعات = 4 مورد

4.       مشاهد ه کنید = 2 مورد

5.       بیرون از کلاس = 5 مورد

6.       فعالیت گروهی  = 1 مورد

7.       کار وفناوری = 5 مورد

8.       آزمایش کنید = 4 مورد

جمعاً =42 مورد

3.       بااستفاده از فرمول زیر میزان فعالیت محور بودن کتاب را محاسبه می کنیم :

42               تعدادکل فعالیت ها

4/0    =                  =                                          =   فعالیت محور بودن کتاب

103               تعدادکل صفحات کتاب

تفسیر :

هرچقدر جواب ازیک بیشتر باشد کتاب فعالیت محور است

اگریک باشد از لحاظ فعالیت محور بودن مناسب است واگر کمترازیک باشد فعالیت محور نیست .با توجه به تفاسیر  ذکر شده پاسخ ما 4/0 است واز یک کمتر است پس کتاب مورد نظر فعالیت محور نیست

 

 

 

 

(تصاویر وشکل های موجود درمتن  کتاب (علوم اول ابتدایی )

 

روش ویلیام رومی

1 . ابتدا به طور تصادفی 10 شکل یا نمودارهای  موجود در کتاب را انتخاب می کنیم .

2 . نوع تصاویر یانمودار رادریک یا چند تا ازمقوله های زیر قرار می دهیم.

a . تصاویر توصیفی

b . تصاویر استنباطی

C   .تصاویری که توضیح می دهند برای انجام یک فعالیت چه فرایند ومراحلی طی می شود.

d. تصاویر غیر مرتبط

تصاویر 10گانه

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

نوع تصاویر

a

c

b

a

a

a

a

b

b

b

 

3 . بااستفاده از فرمول زیر ضریب در گیری تصاویر رامحاسبه می کنیم.

4             تصاویر استنباطی b

8/0   =                    =                                        =    ضریب درگیری تصاویر

5                تصاویر توصیفی a

تفسیر :اگر جواب 1یا بیشتر باشد تصاویر برتعمق تاکید دارد.درغیراین صورت تصاویر برحفظ وتکرار تاکید دارد .جواب محاسبه شده 8/0 می باشد واز 1 کمتراست پس تصاویر برحفظ وتکرار تاکید دارد.

 

* روش دیگر تحلیل تمامی تصاویر کتاب علوم پایه اول

تمامی تصاویر کتاب را می شماریم جمعاً 260 تصویر می شود که بر کل صفحات کتاب 103 صفحه تقسیم می کنیم پاسخ 52/2 می شود .

260           کل تصاویر کتاب

52/2 =            =                                      =  مصوربودن کتاب درسی

103         تعدادصفحات کتاب

تفسیر : اگر جواب عدد1 باشد می گوییم این کتاب از نظر تصاویر مناسب است .بیشتراز 1 باشد می گوییم این کتاب مصوراست وبر آموزش عینی وملموس تاکید دارد.با توجه به جواب به دست آمده  52/2 که از 1 بیشتراست می توان گفت این کتاب مصور است وبرآموزش عینی وملموس تاکیددارد    تهیه وتنظیم:فرانک فرید

عباس الهی- تربیت معلم دانشور نیشابور

ويليام رومي روش تحليل كمي را در تحليل محتوا به كار بردو در اين روش به توصيف عيني ومنظم محتواي آشكار مطالب درسي و آزمايشگاهي مي پردازد. مراحل تحليل محتوا عبارتند از:

تعيين هدف، نمونه گيري، رمز گذاري ومقوله بندي، طبقه بندي مقوله ها، و ارزيابي عيني طبقه ها.

هدف روش ويليام رومي پاسخ به اين سوال است كه آيا كتاب ومحتواي مورد نظر دانش آموزان را بطور فعال با آموزش و يادگيري درگير مي كند؟

هم چنين وي محتواي درس را به سه قسمت : متن درس، تصاوير كتاب و سوالات تقسيم مي كند.

اواين ارزشيابي را شامل عناوين، شرح زير تصاوير و پيشگفتار يا مقدمه نمي داند.

متن درس داراي 10 مقوله، تصاوير 4 مقوله و سوالات نيز داراي 4 مقوله هستند.

تحليل گر بايد از يك سو متغير هارا بوضوح تعريف كند و از سوي ديگر شاخص هايي كه اطلاعات محتوا بر اساس آن در مقوله قرار مي گيرند تعريف كند.

مقوله ها به سه قسمت فعال، غيرفعال و خنثي تقسيم مي شوند.

در طبقات غيرفعال دانش آموزان مشغول فعاليت هاي علمي به معناي واقعي نمي باشند. در مقوله هاي فعال دانش آموزان با فعاليت هاي يادگيري و آموزش درگيرهستند.مقوله هاي خنثي مقوله هايي هستند كه نقش مهمي در ارزشيابي و تحليل محتوا ايفا نمي كنندومي توان در ارزشيابي از آنها صرفنظر كرد.

ارزشيابي متن

جملات يا محتواي مورد نظر را مطالعه كرده و هر كدام را در يكي از مقولات زير قرار مي دهيم:

(a  بيان حقيقت: بيان ساده مفروضات ويا مشاهداتي كه بوسيله فرد ديگري غير از دانش آموز انجام پذيرفته است: آب در دماي 100 درجه به جوش مي آيد.

(ب )بيان نتايح يا اصول كلي (تعميم ها): نظرات ارائه شده توسط نويسندگان كتاب در باره ارتباط بين مفروضات وموضوعات مختلف: شايد بهترين كمكي كه مي توانيد به دستگاه گوارش خود بكنيد اين است كه خود را شاد نگه داريد.

c) تعاريف: جمله هايي كه براي توصيف وتشريح يك وا‍‍ژه يااصطلاح آورده مي شود.

d  ) سوالاتي كه در متن آورده شده و جواب آن ها بلافاصله بوسيله مولف داده شده است.

e) سوالاتي كه ايجاب مي كند دانش آموز براي پاسخ به آن ها مفروضات داده شده ر ا تجزيه وتحليل نمايد.

f ) از دانش آموزان خواسته شده است كه نتايجي را كه خود او بدست آورده است بيان نمايد.

g) از دانش آموزان خواسته شده است كه آزمايشي را انجام داده ونتايج حاصل را تحليل نمايد.ويا اينكه مسائل عنوان شده را حل كند.

h) سئوالاتي كه به منظور جلب توجه دانش آموزان ارائه شده و جواب آن ها بلافاصله بوسيله نويسنده كتاب در متن نيامده است.

i) از دانش آموزان خواسته شده است كه تصاوير يا مراحل انجام يك آزمايش را مورد ملاحظه قرار دهد و بطور كلي جملاتي كه در هيچ كدام از مقوله هاي فوق نگنجد در اين مقوله جاي مي گيرد.

j) سوالات مربوط به معاني بيان.

از مقوله هاي فوق ، مقوله هاي aوbوcوd جزء مقوله هاي غير فعال، مقوله هاي  e وfوgوh ٬مقوله هاي فعال و iوj مقوله هاي خنثي هستند كه نقش مهمي در ارزيابي كتاب ندارند.

به منظور محاسبه ضريب درگيري دانش آموز با متن ويا به منظور سنجش سطح فعاليت فراگير مي توان  از اين فرمول استفاده كرد:

 

ضريب درگيري دانش آموز با متن=   مجموع مقوله های فعال تقسیم برمجموع مقوله های غیر فعال

ضريب در گيري دانش آموز با محتوا عددي است كه نشان دهنده ميزان فعال بودن محتواست. دامنه اين عدد ممكن است از صفر تا بي نهايت باشد.اما به نظر ويليام رومي يك كتاب درسي زماني فعال است كه ضريب درگيري(شاخص درگيري)  آن بين 4/0 تا 5/1 باشد. ضريب درگيري كمتر از 4/. بيان گر اين نكته است كه كتاب فقط به ارائه اطلاعات علمي مي پردازدواز فراگيران مي خواهدتادرپي حفظ كردن مطالب علمي باشد.

ضريب درگيري بالاتر از 5/1 نمايانگر كتابي است كه درمورد هرجمله ،تصويريا سئوال آن از دانش آموز مي خواهدتابه نوعي تجزيه وتحليل انجام دهدوبه فعاليت بپردازد.چنين كتاب هايي مفروضات واطلاعات علمي كافي را در اختيار دانش آموز قرار نمي دهندو فقط از آنها مي خواهند تابه گونه اي فعاليتي را انجام دهند.ازنظر ويليام رومي اين كتاب ها نيز به صورت غير فعال ارائه شده است.زيرا فعاليت زيادي مي طلبد در صورتي كه به اطلاعات كافي و شرايط فراگيران توجه نمي شود.

در نتيجه محتواي برنامه درسي مي بايست به گونه اي طراحي و ارائه شود كه دانش آموزان را نسبت به يادگيري برانگيزدو زمينه اكتشاف و پژوهش و عمل فعالانه آنان را فراهم سازد.

ارزشيابي تصاوير و اشكال

1)     ده شكل را به صورت تصادفي انتخاب نماييد .

2)     هر كدام از اين تصاوير را تحليل نموده و در يكي از مقوله هاي زير جاي دهيد :

a- تصويري كه از آن فقط براي تشريح موضوع خاصي استفاده شده است .

b- تصويري كه از دانش آموز مي خواهند تا با استفاده از موضوعات داده شده فعاليت يا آزمايشي را انجام  دهد .

C – تصويري كه براي تشريح شيوه ي جمع آوري وسايل يك آزمايش آمده است .

d – تصويري كه در هيچكدام از مقوله هاي فوق نگنجد .

از مقوله هاي چهارگانه فوق ، مقوله a ، غير فعال و b مقوله ي فعال قلمداد مي شود و مقوله هاي c وd  مقوله هاي خنثي هستند . براي محاسبه ي ضريب درگيري در اينجا نيز مقوله ي فعال بخش بر مقوله ي غير فعال  مي  شود .

مقوله های  فعال تقسیم بر غیر فعال  =  ضريب در گيري دانش آموز با تصوير

ارزشيابي سؤالات

1)     ده سوال را به صورت تصادفي از ده فصل انتخاب نماييد .

2)     هر يك از سوالات  انتخابي  را در يكي از مقوله هاي زير جاي دهيد .

a   - سؤالي كه جواب  آن را به طور مستقيم مي توان در كتاب يافت .

b  - سؤالي كه جواب آن مربوط به نقل تعاريف است .

c  -  سؤالي كه براي پاسخ آن به دانش آموز بايد از آموخته هاي خود در درس جديد براي نتيجه گيري در مورد مسايل جديد استفاده كند .

d – سؤالي كه در آن از دانش آموز خواسته شده مسئله به خصوصي را حل نمايد .

در طبقه بندي فوق مقوله هاي  a و b  در زمره ي مقوله هاي غير فعال و مقوله هاي  c و d  در زمره ي مقوله هاي فعال قلمداد مي گردند . براي تعيين ضريب درگيري دانش آموز با سوالات نيز لازم است كه مقوله هاي فعال بخش بر مقوله هاي غير فعال گردد :

مجموع مقوله های   فعال  تقسیم بر غیر فعال  =  ضريب درگيري دانش آموز با سؤالات

 

 

 

 

 

                                                                                                    



تحلیل کتاب درسی کار و فناوری
ارسال در تاريخ دوشنبه 19 آبان1393 توسط سرکار خانم خیامی-سرکار خانم نظری

/*روش ويليام رومي در تحليل كتاب درسي

1 . کتاب را به 10قسمت تقسیم می کنیم ؛که دراینجا کتاب را به سه قمت تقسیم نموده ایم .کتاب 105صفحه دارد که هربخش35 صفحه  می شود .

2 . از هربخش یک صفحه به صورت تصادفی انتخاب می کنیم.

3 . از صفحات انتخاب شده 25 جمله متوالی را انتخاب می کنیم.

بخش اول :

1.همان طور که می دانید،b

2. آهن یک عنصراست .a

3. اگریک وسیله ی آهنی را درهوای مرطوب بگذارید ،د چار تغییر شیمیایی می شود.a

4 . زیرا درهوا اکسیژن وجود دارد .a

5 . ماده ای که در اثراین تغییرات شیمیایی به دست می آید ، زنگ آهن نامیده می شود.c

6. نام علمی این ماده اکسید آهن است.a

7 .. اکسید آهن یک ترکیب است.a

8 ..آهنی که زنگ می زند ،می پوسد.a

9 . مقاومتش کم می شود.a

10 .تحقیق کنید.g

11 . چه عواملی باعث زنگ زدن آهن می شود ؟d

12 . کمی سیم ظرف شویی نو تهیه کنید .g

13 . آزمایش یا آزمایش هایی را طراحی کنید.g

14 . بفهمید سیم آهنی در چه شرایطی زودتر زنگ می زند .e

15 . درچه شرایطی اصلا زنگ نمی زند .e

16 . آزمایش کنید .g

17 . از آن چه انجام داده اید ،گزارشی بنویسید.g

18 . برای اینکه ماده ای تغییر کند ،باید مدت زمانی بگذرد.b

19 . گاهی می توانیم زمان لازم برای تغییرات راپیش بینی کنیم.b

20 . به شکل روبه رو نگاه کنید .f

21 .بگویید چه اتفاقی افتاده است .f

22 . آیا می توانید پیش بینی کنید که چه مدت طول می کشد تا تمام شمع بسوزد؟c

23 . این آزمایش را در خانه به کمک یک نفر بزرگ تر انجام دهید.h

24 .درسال های پیش ،آموختیم که وقتی جسمی را می کشیم یا هل می دهیم ،به آن نیرو وارد می کنیم.a

25. اگرجسمی مانند یک توپ درجایی ساکن وبی حرکت باشد ،فقط زمانی حرکت می کند که نیرویی برآن وارد شود.a

بخش دوم :

1 .می دانید که نور یکی از شکل های انرژی است .a

2 . جایی که نور نباشد ،تاریک است .a

3 . ما بدون نور نمی توانیم چیزی راببینیم.a

4 . برای این که جسمی دیده شود ،  باید به آن نور بتابد.a

5 .. نوری که به جسم می تابد . از سطح آن بازتابش پیدا می کند.a

6 . اگر نور باز تابش شده به چشم ما برسد ، آن جسم را می بینیم.a

7 . شما پیش از این ،با چشمه های نور آشنا شده اید .a

8 .می دانید که خورشید یک چشمه ی نور طبیعی است.a

9 . اما بعضی از چشمه های نور مصنوعی اند .a

10 . یعنی انسان آن هارا ساخته است .a

11 . شمع ،چراغ نفتی وروغنی قدیمی وچراغ برق ها ی امروزی نمونه هایی از چشمه های مصنوعی نورند.a

12 . آیا تا کنون نور رنگی دیده اید ؟e

13 . در کجا ؟e

14 . به چه رنگ هایی ؟e

15 . نوری که از خورشید به زمین می رسد . از رنگ های گوناگونی تشکیل شده است .a

16. آزمایش کنید .g

17 . یک لوله ی بی رنگ خودکار ،یک کاغذ سفید ویک جعبه مداد رنگی تهیه کنید.f

18 . دریک روز آفتابی به حیاط مدرسه بروید .f

19 . لوله ی خودکار را طوری در دست بگیرید که نورخورشید به یک سطح آن بتابد.f

20 . صفحه ی کاغذی را در طرف دیگر لوله ی خودکار طوری قرار دهید تا رنگ ها ی مختلف را ببینید.f

21 . چه رنگ هایی را مشاهده می کنید؟e

22. رنگ هایی که می بینید را به طور دقیق ،روی یک صفحه کاغذ رسم کنید.g

23 . آیا وسیله ی دیگری را می شناسید که همین کار را انجام دهد؟d

24 . در آزمایشگاه نوررا به کمک وسیله ای به نام منشور می توان تجزیه کرد.a

25 . منشور رنگ های مختلف را از هم جدا می کند.a

بخش سوم :

1 . بعضی از افراد ،قسمتی از صداها را نمی شنوند.a

2 . دراین حال گفته می شود . گوش آن ها سنگین است .b

3 . سنگینی گوش ممکن است موقتی باشد .b

4.  گاهی علت سنگینی گوش این است .b

5. موادترشحی درون سوراخ گوش ،روی پرده ی انتهایی آن جمع شده اند.a

6. دراین صورت پزشک می تواند گوش را به آسانی شست وشو دهد. این مواد را بردارد.a

7 . اگر صدای بسیار بلندی مانند انفجار در نزدیکی گوش ایجاد شود.a

8. ممکن است. پرده ی گوش  را پاره کند.b

9 بعضی صدا های معمولی اما همیشگی ، به گوش آسیب می رسانند. a

10 . کارگرانی که با ماشین آلات پرسرو صدا کار می کنند.a

11. گاهی دچار ناراحتی گوش می شوند.a

12 . تشخیص دادن ناراحتی های شنوایی ،به کمک دستگاه شنوایی سنجی انجام می گیرد.a

13 . برای مراقبت از گوش ها به نکات زیر عمل کنید:g

14. گوش هارا تمیز کنید .a

15 . هرگز چیزی نوک تیز مانند سوزن وچوب کبریت را وارد گوش نکنید.a

16 . هرگز در گوش کسی داد نزنید .a

17. این کار ممکن است پرده ی گوش اورا پاره کند.b

18. هرگز با دست ،کتاب یا چیز دیگری به گوش کسی ضربه نزنید.a

19 . تفسیر کنید.g

20. دست هارا روبه جلو در پشت گوش هایتان نگه دارید وصحبت کنید.g

21 . در همین حال ،دست ها را روبه پشت برگردانید ،چه تغییری در شنوایی شما حاصل می شود؟e

22 . علت چیست ؟f

23 . زبان وبینی ،دو اندامی هستند که از نظر احساس بو ومزه ،شبیه به هم عمل می کنند.a

24 . برای حس کردن مزه ی یک خوراکی ،لازم است مولکول های آن در آب دهان حل شوند.a

25 . به همین علت ،مزه ی غذایی را که وارد دهان می کنید ،می فهمید.b

4 .نوع جملات را مشخص می کنیم(جملات یا حفظی هستند یا ادراکی).

جملات حفظی :

a.       معرف جملاتی است که حقیقتی را بیان می کند

b.       جملات نتیجه گیری

c.       جملات تعریفی

d.       جملاتی که بلافاصله پاسخ آنها گفته شده است

جملات ادراکی و استفهامی :

e.        سئوالات یا جملات تعبیری و تفسیری

f.        جملات یا سئوالاتی که مستلزم نتیجه گیری یا استنباط شخصی یادگیرنده باشد

g.       جملات یا سئوالاتی که از یادگیرنده اجرا یا فعالیتی را می خواهد

h.       سئوالات یا جملاتی که برای ترغیب علایق فراگیران می شود و در متن پاسخی ندارند

 

25          1+10+ 7+ 7             e +f+ g + h

5/0 =                  =                          =                             = ضریب درگیری ذهنی متن

50            2+ 2+ 9 + 37    a + b+ c+ d

تفسیر :

1.       اگر عدد به دست آمده از 4/0کمتر باشد این کتاب دعوت به پژوهش نمی کند.

2.       اگرعددبه دست آمده بالاتر از 4/0باشد این کتاب دعوت به پژوهش می کند.

طبق تحلیلی که صورت گرفته ضریب درگیری ذهنی متن 5/0شده است که از 4/0 بیشتراست پس این کتاب تاحدودی درگیری ذهنی ایجاد می کندو به پژوهش دعوت می نماید

 

 

 

 

 

تحلیل فعالیت محوربودن کتاب (علوم اول ابتدایی )

1.       کل کتاب علوم اول ابتدایی را که 103 صفحه است را انتخاب می کنیم .

2.       مجموع فعالیت ها را حساب می کنیم .درعلوم پایه اول عناوین زیر را به عنوان فعالیت درنظر گرفته ایم :

1.       ایستگاه فکر  = 19 مورد

2.       طبقه بندی کنید = 2 مورد

3.       جمع آوری اطلاعات = 4 مورد

4.       مشاهد ه کنید = 2 مورد

5.       بیرون از کلاس = 5 مورد

6.       فعالیت گروهی  = 1 مورد

7.       کار وفناوری = 5 مورد

8.       آزمایش کنید = 4 مورد

جمعاً =42 مورد

3.       بااستفاده از فرمول زیر میزان فعالیت محور بودن کتاب را محاسبه می کنیم :

42               تعدادکل فعالیت ها

4/0    =                  =                                          =   فعالیت محور بودن کتاب

103               تعدادکل صفحات کتاب

تفسیر :

هرچقدر جواب ازیک بیشتر باشد کتاب فعالیت محور است

اگریک باشد از لحاظ فعالیت محور بودن مناسب است واگر کمترازیک باشد فعالیت محور نیست .با توجه به تفاسیر  ذکر شده پاسخ ما 4/0 است واز یک کمتر است پس کتاب مورد نظر فعالیت محور نیست

 

 

 

 

(تصاویر وشکل های موجود درمتن  کتاب (علوم اول ابتدایی )

 

روش ویلیام رومی

1 . ابتدا به طور تصادفی 10 شکل یا نمودارهای  موجود در کتاب را انتخاب می کنیم .

2 . نوع تصاویر یانمودار رادریک یا چند تا ازمقوله های زیر قرار می دهیم.

a . تصاویر توصیفی

b . تصاویر استنباطی

C   .تصاویری که توضیح می دهند برای انجام یک فعالیت چه فرایند ومراحلی طی می شود.

d. تصاویر غیر مرتبط

تصاویر 10گانه

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

نوع تصاویر

a

c

b

a

a

a

a

b

b

b

 

3 . بااستفاده از فرمول زیر ضریب در گیری تصاویر رامحاسبه می کنیم.

4             تصاویر استنباطی b

8/0   =                    =                                        =    ضریب درگیری تصاویر

5                تصاویر توصیفی a

تفسیر :اگر جواب 1یا بیشتر باشد تصاویر برتعمق تاکید دارد.درغیراین صورت تصاویر برحفظ وتکرار تاکید دارد .جواب محاسبه شده 8/0 می باشد واز 1 کمتراست پس تصاویر برحفظ وتکرار تاکید دارد.

 

* روش دیگر تحلیل تمامی تصاویر کتاب علوم پایه اول

تمامی تصاویر کتاب را می شماریم جمعاً 260 تصویر می شود که بر کل صفحات کتاب 103 صفحه تقسیم می کنیم پاسخ 52/2 می شود .

260           کل تصاویر کتاب

52/2 =            =                                      =  مصوربودن کتاب درسی

103         تعدادصفحات کتاب

تفسیر : اگر جواب عدد1 باشد می گوییم این کتاب از نظر تصاویر مناسب است .بیشتراز 1 باشد می گوییم این کتاب مصوراست وبر آموزش عینی وملموس تاکید دارد.با توجه به جواب به دست آمده  52/2 که از 1 بیشتراست می توان گفت این کتاب مصور است وبرآموزش عینی وملموس تاکیددارد    تهیه وتنظیم:فرانک فرید

عباس الهی- تربیت معلم دانشور نیشابور

ويليام رومي روش تحليل كمي را در تحليل محتوا به كار بردو در اين روش به توصيف عيني ومنظم محتواي آشكار مطالب درسي و آزمايشگاهي مي پردازد. مراحل تحليل محتوا عبارتند از:

تعيين هدف، نمونه گيري، رمز گذاري ومقوله بندي، طبقه بندي مقوله ها، و ارزيابي عيني طبقه ها.

هدف روش ويليام رومي پاسخ به اين سوال است كه آيا كتاب ومحتواي مورد نظر دانش آموزان را بطور فعال با آموزش و يادگيري درگير مي كند؟

هم چنين وي محتواي درس را به سه قسمت : متن درس، تصاوير كتاب و سوالات تقسيم مي كند.

اواين ارزشيابي را شامل عناوين، شرح زير تصاوير و پيشگفتار يا مقدمه نمي داند.

متن درس داراي 10 مقوله، تصاوير 4 مقوله و سوالات نيز داراي 4 مقوله هستند.

تحليل گر بايد از يك سو متغير هارا بوضوح تعريف كند و از سوي ديگر شاخص هايي كه اطلاعات محتوا بر اساس آن در مقوله قرار مي گيرند تعريف كند.

مقوله ها به سه قسمت فعال، غيرفعال و خنثي تقسيم مي شوند.

در طبقات غيرفعال دانش آموزان مشغول فعاليت هاي علمي به معناي واقعي نمي باشند. در مقوله هاي فعال دانش آموزان با فعاليت هاي يادگيري و آموزش درگيرهستند.مقوله هاي خنثي مقوله هايي هستند كه نقش مهمي در ارزشيابي و تحليل محتوا ايفا نمي كنندومي توان در ارزشيابي از آنها صرفنظر كرد.

ارزشيابي متن

جملات يا محتواي مورد نظر را مطالعه كرده و هر كدام را در يكي از مقولات زير قرار مي دهيم:

(a  بيان حقيقت: بيان ساده مفروضات ويا مشاهداتي كه بوسيله فرد ديگري غير از دانش آموز انجام پذيرفته است: آب در دماي 100 درجه به جوش مي آيد.

(ب )بيان نتايح يا اصول كلي (تعميم ها): نظرات ارائه شده توسط نويسندگان كتاب در باره ارتباط بين مفروضات وموضوعات مختلف: شايد بهترين كمكي كه مي توانيد به دستگاه گوارش خود بكنيد اين است كه خود را شاد نگه داريد.

c) تعاريف: جمله هايي كه براي توصيف وتشريح يك وا‍‍ژه يااصطلاح آورده مي شود.

d  ) سوالاتي كه در متن آورده شده و جواب آن ها بلافاصله بوسيله مولف داده شده است.

e) سوالاتي كه ايجاب مي كند دانش آموز براي پاسخ به آن ها مفروضات داده شده ر ا تجزيه وتحليل نمايد.

f ) از دانش آموزان خواسته شده است كه نتايجي را كه خود او بدست آورده است بيان نمايد.

g) از دانش آموزان خواسته شده است كه آزمايشي را انجام داده ونتايج حاصل را تحليل نمايد.ويا اينكه مسائل عنوان شده را حل كند.

h) سئوالاتي كه به منظور جلب توجه دانش آموزان ارائه شده و جواب آن ها بلافاصله بوسيله نويسنده كتاب در متن نيامده است.

i) از دانش آموزان خواسته شده است كه تصاوير يا مراحل انجام يك آزمايش را مورد ملاحظه قرار دهد و بطور كلي جملاتي كه در هيچ كدام از مقوله هاي فوق نگنجد در اين مقوله جاي مي گيرد.

j) سوالات مربوط به معاني بيان.

از مقوله هاي فوق ، مقوله هاي aوbوcوd جزء مقوله هاي غير فعال، مقوله هاي  e وfوgوh ٬مقوله هاي فعال و iوj مقوله هاي خنثي هستند كه نقش مهمي در ارزيابي كتاب ندارند.

به منظور محاسبه ضريب درگيري دانش آموز با متن ويا به منظور سنجش سطح فعاليت فراگير مي توان  از اين فرمول استفاده كرد:

 

ضريب درگيري دانش آموز با متن=   مجموع مقوله های فعال تقسیم برمجموع مقوله های غیر فعال

ضريب در گيري دانش آموز با محتوا عددي است كه نشان دهنده ميزان فعال بودن محتواست. دامنه اين عدد ممكن است از صفر تا بي نهايت باشد.اما به نظر ويليام رومي يك كتاب درسي زماني فعال است كه ضريب درگيري(شاخص درگيري)  آن بين 4/0 تا 5/1 باشد. ضريب درگيري كمتر از 4/. بيان گر اين نكته است كه كتاب فقط به ارائه اطلاعات علمي مي پردازدواز فراگيران مي خواهدتادرپي حفظ كردن مطالب علمي باشد.

ضريب درگيري بالاتر از 5/1 نمايانگر كتابي است كه درمورد هرجمله ،تصويريا سئوال آن از دانش آموز مي خواهدتابه نوعي تجزيه وتحليل انجام دهدوبه فعاليت بپردازد.چنين كتاب هايي مفروضات واطلاعات علمي كافي را در اختيار دانش آموز قرار نمي دهندو فقط از آنها مي خواهند تابه گونه اي فعاليتي را انجام دهند.ازنظر ويليام رومي اين كتاب ها نيز به صورت غير فعال ارائه شده است.زيرا فعاليت زيادي مي طلبد در صورتي كه به اطلاعات كافي و شرايط فراگيران توجه نمي شود.

در نتيجه محتواي برنامه درسي مي بايست به گونه اي طراحي و ارائه شود كه دانش آموزان را نسبت به يادگيري برانگيزدو زمينه اكتشاف و پژوهش و عمل فعالانه آنان را فراهم سازد.

ارزشيابي تصاوير و اشكال

1)     ده شكل را به صورت تصادفي انتخاب نماييد .

2)     هر كدام از اين تصاوير را تحليل نموده و در يكي از مقوله هاي زير جاي دهيد :

a- تصويري كه از آن فقط براي تشريح موضوع خاصي استفاده شده است .

b- تصويري كه از دانش آموز مي خواهند تا با استفاده از موضوعات داده شده فعاليت يا آزمايشي را انجام  دهد .

C – تصويري كه براي تشريح شيوه ي جمع آوري وسايل يك آزمايش آمده است .

d – تصويري كه در هيچكدام از مقوله هاي فوق نگنجد .

از مقوله هاي چهارگانه فوق ، مقوله a ، غير فعال و b مقوله ي فعال قلمداد مي شود و مقوله هاي c وd  مقوله هاي خنثي هستند . براي محاسبه ي ضريب درگيري در اينجا نيز مقوله ي فعال بخش بر مقوله ي غير فعال  مي  شود .

مقوله های  فعال تقسیم بر غیر فعال  =  ضريب در گيري دانش آموز با تصوير

ارزشيابي سؤالات

1)     ده سوال را به صورت تصادفي از ده فصل انتخاب نماييد .

2)     هر يك از سوالات  انتخابي  را در يكي از مقوله هاي زير جاي دهيد .

a   - سؤالي كه جواب  آن را به طور مستقيم مي توان در كتاب يافت .

b  - سؤالي كه جواب آن مربوط به نقل تعاريف است .

c  -  سؤالي كه براي پاسخ آن به دانش آموز بايد از آموخته هاي خود در درس جديد براي نتيجه گيري در مورد مسايل جديد استفاده كند .

d – سؤالي كه در آن از دانش آموز خواسته شده مسئله به خصوصي را حل نمايد .

در طبقه بندي فوق مقوله هاي  a و b  در زمره ي مقوله هاي غير فعال و مقوله هاي  c و d  در زمره ي مقوله هاي فعال قلمداد مي گردند . براي تعيين ضريب درگيري دانش آموز با سوالات نيز لازم است كه مقوله هاي فعال بخش بر مقوله هاي غير فعال گردد :

مجموع مقوله های   فعال  تقسیم بر غیر فعال  =  ضريب درگيري دانش آموز با سؤالات

 

 

 

 

 

                                                                                                    



راز حمام شیخ بهایی
ارسال در تاريخ یکشنبه 18 آبان1393 توسط سرکار خانم خیامی-سرکار خانم نظری

به گزارش بولتن نیوز به نقل از فارس، گرمابه‌های تاریخی اصفهان همچون حمام علی قلی آقا و حمام شیخ‌بهایی با معماری زیبای درونی و فضاهای مختلفی مانند استخری برای ‌آب‌تنی، مکانی با سنگ‌ مرمر خاص برای ماساژ دادن کمر، مکان‌هایی برای استراحت، صرف غذا و نوشیدن گلاب اصفهانی بخشی از تمدن عظیم و دقت بالای ایرانیان در ساخت هرگونه بنایی را نشان می‌دهد.

در این میان معماری عجیب برخی حمام‌های اصفهان مانند حمام شیخ‌بهایی سال‌ها همچون معمایی تو در تو ذهن کنجکاو جهانیان را به خود مشغول کرده بود چرا که این حمام دو راز شگفت با خود داشت؛ یکی اینکه آب این حمام تنها با یک شمع گرم می‌شده و دیگر اینکه این شمع همواره روشن بوده است.

بنا بر نقلی مشهور زمانی که تعدادی محقق انگلیسی می‌خواستند راز گرم شدن این حمام به کمک شمع را بفهمند با دستکاری در معماری بنا باعث شدند که شمع حمام نیز با مشکل مواجه شود و از آن زمان دیگر این شمع‌ روشن نشده‌ است.

*‌ راز حمام شیخ‌بهایی چه بود؟

ساختمان حمام شیخ بهایی مربوط به دوره صفوی - قاجار است و در تاریخ 29 تیر 1377 با شمارهٔ ثبت 2063 به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

این حمام با استفاده از یک سیستم پیچیده مهندسی به مدت طولانی تنها با یک شمع روشن می‌شده است.

درباره چگونگی گرم شدن این حمام به کمک شمع شایعات فراوانی وجود دارد، اما تنها نظریه قابل قبول درباره این حمام این است که یک سیستم سفالینه لوله کشی زیرزمینی در حد فاصل آبریزگاه مسجد جامع و این حمام وجود داشته که با روش مکش طبیعی، گازهایی مانند متان و اکسیدهای گوگردی را به مشعل خزینه حمام هدایت می‌کرده و این گازها به عنوان منبع گرما در مشعل خزینه می‌سوخته است.

این احتمال وجود دارد که این گازها به طور مستقیم از مواد زاید دفع شده در خود حمام جمع آوری می‌شده است.

در جریان مرمت خانه شیخ بهایی که در نزدیکی گرمابه قرار دارد در کف زمین تنپوشه‌های سفالی و چاه‌های مرتبطی پیدا شده که احتمال دارد مربوط به طراحی حمام باشد.

همچنین با مطالعات باستان‌شناسی در این منطقه مشخص شد که فاضلاب شهر اصفهان توسط لوله‌های جمع آوری فاضلاب وارد خزینه حمام می‌شده است.

در واقع شیخ بهایی طبق محاسباتی دقیقی خزینه حمام را به گونه‌ای طراحی کرده بود که فاضلاب این مکان تبدیل به گاز متان شود.

همچنین بخشی از لجن‌های ته نشین شده در این مکان  برای تولید بیوگاز مورد استفاده قرار می‌گرفت، بدین شکل که شیخ بهایی با محاسباتی حجم لجن مورد نیاز برای تولید بیوگاز را مشخص کرده بود و گاز تولید شده به وسیله شعله‌هایی مخزن آب حمام را گرم می‌کرد.

بنابراین آب این حمام با سیستم «دم و گاز» یعنی به کمک گاز متان فاضلاب مسجد جامع و چکیدن روغن عصارخانه شیخ بهایی (عصارخانه محلی برای تهیه روغن از دانه‌های روغن بوده است) در مجاورت حمام روشن می‌شده است.

* چگونه یک شمع می‌تواند یک مخزن آب را گرم کند؟

اما سوال بعدی این است که چگونه یک شمع می‌تواند یک مخزن آب را گرم کند؟

در سال‌های اخیر یک مخترع مشهدی پس از 300 سال با شبیه سازی حمام شیخ بهایی به راز این موضوع پی برد.

علی‌اصغر برهمند، رئیس انجمن مخترعان خراسان رضوی و طراح شبیه سازی حمام شیخ بهایی مدعی شد که منبع آب این گرمابه از طلا بوده و با توجه به این که طلا رساناترین فلز انتقال گرما است، با حرارت کم انرژی زیادی تولید و آب منبع گرم می‌شده است.

در طرح شبیه سازی شده به علت دسترسی نداشتن به طلا از مس استفاده شده که در حمام منازل هم قابل استفاده است و موجب صرفه جویی 30 درصدی در مصرف سوخت می‌شود.

این اثر پژوهشی که به تایید انجمن مخترعان خراسان رضوی رسیده موفق به کسب دو نشان طلای سوئیس در سال 2006 و مدال طلای مسکو 2007 شده است.

 



اسلایدر